ARCHE, 02 (119) 2013

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

02 (119) 2013

Месца выхаду: Мінск

Дата выхаду: 2013-06

Рэдактар: Булгакаў Валер

Выдавец: ARCHE

Copyright © 2013 by ARCHE

Кнігазбор: BTH — бібліятэка Беларускага Гістарычнага Таварыства, ul. Proletariacka 11, Białystok (папяровы асобнік)

Інвэнтарныя нумары: BTH — [1340.]

Тэма нумару: Гістарычная памяць і гістарычная палітыка. У нумары разглядаюцца праблемы гістарычнай памяці беларусаў і ўплывы на яе савецкай ідэалогіі і дзяржаўнай ідэалёгіі сучаснай Рэспублікі Беларусь. Гістарычная амнезія беларусаў не можа не экстрапалявацца на рэчаіснасць. Яна праяўляецца ва ўвядзенні прадмета дзяржаўнай ідэалогіі, будове лініі Сталіна, якая сведчыць аб імкненні да маніпуляцыі грамадскай думкай, ці акцэнтаванні ўвагі на падзеях XX ст. У літаратуры можна сустрэцца з паняццем “забыццё”, якое прадугледжвае страту памяці. Ці гэты тэрмін можна ўпісаць у канцэпцыю эвалюцыі беларускай гістарычнай свядомасці? Ці можна казаць, што ў XX ст. функцыянавала беларуская калектыўная памяць? Ці можна страціць тое, чаго не адно пакаленне беларусаў не мела? Не валодала элементарнымі ўяўленнямі аб сваім мінулым, яго падзеях ці героях? Насоўваецца безліч пытанняў. У чым заключаецца сутнасць канфлікту паміж імкненнем рэканструяваць гісторыю і імкненнем уладаў да ўніфікацыі гістарычных уяўленняў у неасавецка-панславісцкім выданні? Якія фактары нітуюць беларускую супольнасць ды цэментуюць яе ідэнтычнасць? Чым характарызуецца гістарычная ідэнтычнасць беларусаў на сённяшні дзень? Не выклікае сумнення, што апошняе слова ў вывучэнні эвалюцыі беларускай гістарычнай свядомасці яшчэ не сказана. (Юры Гардзееў, у уступу да нумара)

Каталёг: BTH

Пэрыёдыка: ARCHE

Толькі ў бібліятэцы Беларускага Гістарычнага Таварыства (папяровы асобнік)

Зьмест

БЕРНАРД К’ЯРЫ, РОБЕРТ МАЕР, Усенародная вайна і гарады-героі: міф Вялікай Айчыннай вайны ў Беларусі.

Вашкевіч Андрэй, Героі нацыянальнага пантэона: паміж памяццю і забыццём

ВІНАХОДАЎ ДЗМІТРЫЙ, НІКАЛАЕЎ МІКОЛА, Ян Баршчэўскі ў “каланіяльным міфе”. Водгук на артыкул Юрася Лаўрыка “Гогаль як старшы брат: Ян Баршчэўскі і каланіяльны міф нашага літаратуразнаўства”.

ГАНЦЭР КРЫСЦІЯН, "Рэвалюцыя" ў Берасцейскім краязнаўчым музеі

ГАНЦЭР КРЫСЦІЯН, Савецкія дыскурсы — Дзятлава, краязнаўчы музей у беларускай правінцыі.

ГАНЦЭР КРЫСЦІЯН, Успаміны пра гісторыю апошняй вайны ў Нямеччыне і Беларусі

ГАНЦЭР КРЫСЦІЯН, ПАШКОВІЧ АЛЕНА, “Гераізм, трагізм, мужнасць”. Музей абароны Берасцейскай крэпасці

Гардзееў Юры, Падручнік па гісторыі, урбананіміка, банкнота: мінімум памяці, максімум ідэалогіі.

ГУЖОН АЛЯКСАНДРА, Партызаны і генацыд Другой сусветнай вайны ў беларускіх наратывах памяці

Дзярновіч Алег, Акадэмічная дыскусія сярэдзіны 1960-х гадоў: героі і ахвяры

ДРАКАХРУСТ ЮРЫ, Вайна і мір гістарычных наратываў

ДЭВІД Р. МАРПЛЗ, Гісторыя, памяць і Другая сусветная вайна ў Беларусі

КАТЛЯРЧУК АНДРЭЙ, Палітыка памяці ў сучаснай Беларусі. Мемарыялы Другой сусветнай вайны і этнічныя меншасці краіны

Кашталян Ірына, Практыкі мемарыялізацыі ад беларускай улады: акцэнтаванне савецкага пазітыву і замоўчванне камуністычных злачынстваў

КРАЎЦЭВІЧ АЛЯКСАНДР, Археалогія і палітыка

ЛАСТОЎСКІ АЛЯКСЕЙ , ЯФІМАВА НАДЗЕЯ, Вытокі нацыянальнай дзяржаўнасці ў беларускай гістарычнай памяці

МАХОЎСКАЯ ІРЫНА, РАМАНАВА ІРЫНА, Спажывецкія тактыкі ва ўмовах эканамічнага крызісу першай паловы 1990-х гадоў (паводле ўспамінаў жыхароў беларускай правінцыі)

ПЭР АНДЭРС РУДЛІНГ, Непрыкметны генацыд: Халакост у Беларусі

РАЛЁНАК АНДРЭЙ, Канструяванне гістарычнай памяці ў дыскурсе ідэалогіі беларускай дзяржавы

САЦУКЕВІЧ ІВАН, Тапаніміка Менска як люстэрка гістарычнай палітыкі ўладаў у ХХ — пачатку ХХІ стагоддзя

Семянчук Альбіна, Бітва пад Оршай як “Фігура памяці”

СМАЛЯНЧУК АЛЕСЬ, Беларуская постсавецкая гістарыяграфія: паміж рэсаветызацыяй і новай карпаратыўнай этыкай

ТАРАС АНАТОЛЬ, Пётра Садоўскі і крызіс беларускага сялянскага нацыяналізму

ЦЕМУШАЎ СЦЯПАН, Рэцэнзія на школьны атлас, альбо Аб рэкамендаванай халтуры

ЦІХАМІРАЎ АНДРЭЙ, Кніга, выява, прэса: сродкі русіфікацыі ў польскай школе XIX стагоддзя

ЦІХАМІРАЎ АНДРЭЙ, Украінскія дыскусіі пра гісторыю: паміж палітыкай, памяццю і ідэнтычнасцю

Варта пазнаёміцца:

ARCHE, 3 (153) 2017

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

3 (153) 2017

Нумар прысвечаны 500-годдзю выдання Францішкам Скарынам у 1517 г. у Празе Бібліі на старабеларускай мове. У яго ўключаныя артыкулы, прысвечаныя як біяграфіі беларускага першадрукара ды ягоных паслядоўнікаў, так і гісторыі перакладаў біблійных тэкстаў як на беларускую, так і на іншыя ўсходнеславянскія мовы. Частка тэкстаў закранае таксама праблему пашырэння евангельскага вучэння ў Беларусі і свеце ў розных гістарычных абставінах. У нумар... Болей »


ARCHE, 1 (151) 2017

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

1 (151) 2017

Гэта ўжо другі тэматычны выпуск "ARCHE", прысьвечаны Аўстрыі. Таму гэтым разам укладальнікі задалі іншую рамку для адбору аўтараў і тэкстаў. За парай дробных выняткаў, у выпуск трапілі толькі сьвежыя тэксты, напісаныя цягам апошніх 10-15 гадоў, і толькі ў Аўстрыі. Гэта надзвычайна насычаны жанрава і тэматычны выпуск: тут прадстаўлены і найлепшыя ўзоры сучаснай аўстрыйскай драматургіі (Томас Бэрнгард, "Плошча герояў"), прозы (Марлена Штр... Болей »


ARCHE, 2 (147) 2016

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

2 (147) 2016

Нумар прысьвечаны старажытнай гісторыі Наваградку і, шырэй, Наваградчыны. Яго аснову складаюць пераклады на беларускую мову трох манаграфіяў — “Літоўская этнічная мяжа на ўсходзе ад племянной эпохі да ХVІ стагодзьдзя” (Познань, 1981) Ежы Ахманскага, “Новагародак, некалі каралеўскі горад князёў новагародскіх…” (Львоў, 1759) Юзафа Пажоўскага і “Абрад Дзядоў у дакумэнтах і цыклі Міцкевіча” Гражыны Харытанюк-Міхей (Варшава, 2012). Болей »


ARCHE, 9 (142) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

9 (142) 2015

Асноўную частку нумара складае публікацыя перакладу на беларускую мову ўспамінаў вядомага польска-беларускага кампазытара і палітычнага дзеяча канца XVIII — пачатку ХІХ стст. Міхала Клеафаса Агінскага “Мэмуары пра Польшчу і палякаў”. Успаміны ахопліваюць падзеі 1795—1810 гг. Болей »


ARCHE, 07-08 (140-141) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

07-08 (140-141) 2015

Аснову нумара складае пераклад на беларускую мову культавага рамана Артура Голдэна «Мэмуары гейшы». У нумары таксама друкуюцца ўспаміны ўраджэнца Гродна Рыгора Хасіда і гутарка з Барысам Кітом пад назвай “Я ёсьць доктар матэматычных навукаў”. Болей »


ARCHE, 6 (139) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

6 (139) 2015

Гэты нумар узбагачае нашы веды пра славуты магнацкі род Радзівілаў. У ім асьвятляюцца асабісты лёсы яго найбольш выбітных прадстаўнікоў (Мікалая Мікалаевіча Радзівіла, Барбары Радзівіл, Мікалая Радзівіла Рудога, Крыштафа Радзівіла Перуна, Жыгімонта Караля Радзівіла, Мікалая Крыштафа Радзівіла Сіроткі, Януша і Багуслава Радзівілаў, Гераніма Флярыяна Радзівіла, Міхала Казіміра Радзівіла Рыбанькі), іх вайсковыя чыны, двары і рэзыдэнцыі, ул... Болей »


ARCHE, 5 (138) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

5 (138) 2015

Гэты нумар асьвятляе асноўныя вехі ўзброенай барацьбы польскага народу супраць захопнікаў падчас Другой сусьветнай вайны. Яго тэматычныя вузлы: гісторыя стварэньня і баявога шляху як рэгулярных вайсковых фармаванняў, якія дзейнічалі на розных франтах вайны, так і партызанскага руху, а таксама ваенна-палітычная сытуацыя ў Польшчы і рэгіёне напярэдадні і падчас Другой сусьветнай вайны. Чытачы змогуць даведацца шмат новага пра ўдзел паля... Болей »


ARCHE, 4 (137) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

4 (137) 2015

У нумары асьвятляюцца розныя вымеры грамадзянскай актыўнасьці, у тым ліку культурная дзейнасьць, барацьба за гендэрную (ня)роўнасьць, палітычная салідарнасьць, мясцовае самакіраваньне, грамадзянская адукацыя, адносіны паміж рэлігійнымі групамі, маладзёвыя субкультуры, «зялёны» рух, а таксама працэс (дэ)кансалідацыі і (дэ)палітызацыі грамадзянскага сэктару. Таксама раскрываюцца розныя разуменьні грамадзянскай супольнасьці ў беларускіх ... Болей »


ARCHE, 03 (136) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

03 (136) 2015

Нумар складаецца зь якасна падрыхтаваных да публікацыі дасьледаваньняў беларускіх гісторыкаў 1920-х гадоў на тэму "паўстаньня і рэвалюцыі". У цэнтры ўвагі — паўстаньне 1830—1831 гг. у Беларусі, асоба і чын Кастуся Каліноўскага, 1863 год у Беларусі, падзеі рэвалюцыі 1905—1907 г. у краіне. Болей »


ARCHE, 1-2 (134—135) 2015

ARCHE

Навуковы, навукова-папулярны, грамадзка-палітычны і літаратурна-мастацкі часопіс

1-2 (134—135) 2015

Ватыканскае прэлацтва Opus Dei — каталіцкая супольнасць, да якон належаць шчыра пабожныя, адданыя вернікі. Нядаўна яно апынулася ў цэнтры гарачай палемікі — у СМІ паведамлялася, што Opus Dei займаец-ца «прамываннем мазгоў», ужывае прымус і абавязвае да небяспечнага для здароўя «ўтаймавання цела». Opus Dei толькі што завяршыл абудаўніцтва Нацыянальнай управы коштам 47 мільёнаў даляраў у Нью-Ерку па адрасе Лексінгтан Авеню, 243. Усе творы... Болей »