Алексіевіч пра вырак Бяляцкаму і вясноўцам: «Такія рэчы расчышчаюць шлях да грамадзянскай вайны»
2023-03-05 11:36
У інтэрвію Свабодзе нобэлеўская ляўрэатка па літаратуры Сьвятлана Алексіевіч ацаніла вырак ляўрэату Нобэлеўскай прэміі міру Алесю Бяляцкаму і «вясноўцам».
«Бяляцкі — адзіны на сёньня нобэлеўскі ляўрэат за кратамі»
Сьвятлана Алексіевіч згадала, як некалькі год таму Лукашэнка заявіў сваім чыноўнікам, што бываюць часы, калі не да законаў.
«Вось мы бачым сапраўды, што законы не існуюць. Бяляцкі — гэта, мабыць, адзіны на сёньняшні дзень у сьвеце нобэлеўскі ляўрэат, які знаходзіцца за кратамі і атрымаў такі вырак і такі штраф, — заявіла Сьвятлана Алексіевіч. — Я мяркую, што ўсе павінны разумець, што такія рэчы расчышчаюць шлях да грамадзянскай вайны. Такое беззаконьне, такая адсутнасьць усякага закону, усякіх правіл жыцьця і грамадзтва. Гэта шлях да грамадзянскай вайны, і вось гэта самае жахлівае»
Сьвятлана Алексіевіч мяркуе, што ўзровень інтэлектуальнай культуры ў Беларусі моцна упаў, ён робіцца ўсё ніжэйшы і ніжэйшы.
«Я б не хацела, каб у маёй Беларусі была грамадзянская вайна»
Сьвятлана Алексіевіч згадала выказваньне
Алеся Бяляцкага, які ў апошнім слове на судзе сказаў, што беларуская нацыя ў небясьпецы, і ўпершыню загаварыў пра нацыянальнае прымірэньне.
«Я думаю, гэта вельмі разумныя словы, можа, яны сказаны заўчасна і сказаны за кратамі і ня маюць такой моцы. Але я думаю, што гэта словы, да якіх мы яшчэ вернемся.
Думаю, што многія задумаліся над гэтымі словамі Бяляцкага, але іх складана сёньня вымавіць. Іх сёньня мала хто чуе, але ўсё ж знаходзяцца людзі, якія іх чуюць. Проста няма іншага выйсьця, інакш, зноў паўтару — грамадзянская вайна.
Гэта самае страшнае. Я б не хацела, каб у маёй Беларусі была грамадзянская вайна, і думаю, што ніхто з нас гэтага б не хацеў. Нават улада, таму што тады пад пытаньнем будзе сама ўлада. Але ў азарце барацьбы мала ў каго ёсьць такі спакой духу, які праявіў Бяляцкі, кажучы гэтыя словы ў клетцы».
Паводле Алексіевіч, улада ў Беларусі баіцца народу, баіцца ўваходзіць у вайну, якую разьвязала Расея супраць Украіны, Лукашэнка праяўляе асьцярожнасьць, у першую чаргу праз уласныя інтарэсы, а не праз інтарэсы народу.
«Побач ідзе вайна. Мы ўдзельнічаем у гэтай вайне»
Алексіевіч паўтарыла тэзіс беларускай апазыцыі, што Беларусь цяпер фактычна акупаваная Расеяй, яе ўцягнулі ў гэтую вайну.
«Мы ўдзельнічаем у гэтай вайне. Канечне, градус гвалту вельмі завышаны. Градус гвалту, агрэсія супраць адзін аднаго. Народ падзелены, і навідавоку агрэсія адной часткі грамадзтва да другой — хто за Лукашэнку, хто супраць Лукашэнкі. Гэта вельмі кепскі час зараз, і я б хацела сказаць, што такі неймаверны прысуд — гэта дрэнны знак. Гэта дрэнны знак таго, што мы ўсё бліжэй падыходзім да грамадзянскай вайны.
«Мы ўцягваемся ў гэтую яму»
Паводле Алексіевіч, сьвет доўга будзе вельмі ўражаны пасьля таго, што адбылося ва Ўкраіне, і згадала пры гэтым адказнасьць Лукашэнкі, які ўтрымлівае ўладу ў Беларусі:
«Я паўтару тое, што я ўвесь час казала: ён воляй лёсу аказаўся кіраўніком народу ў гэты час. Легітымны, нелегітымны — ужо адкінем гэтыя пытаньні — не пра гэта зараз гаворка. Гаворка пра тое, што менавіта ён будзе сёньня несьці самую вялікую адказнасьць за тое, калі ў краіне пачнецца грамадзянская вайна. Я думаю, што ён дастаткова рацыянальны палітык і павінен гэтага баяцца, як баімся ўсе мы. Але мы ўцягваемся ў гэтую яму».
3 сакавіка ў судзе Ленінскага раёну Менску абвясьцілі прысуд праваабаронцам «Вясны». Судзьдзя Марына Запасьнік прысудзіла:
Алесю Бяляцкаму, ляўрэату Нобэлеўскай прэміі міру і заснавальніку арганізацыі, — 10 гадоў калёніі;
Валянціну Стэфановічу, намесьніку Бяляцкага і віцэ-прэзыдэнту Міжнароднай фэдэрацыі за правы чалавека, — 9 гадоў зьняволеньня;
Уладзімеру Лабковічу, каардынатару кампаніі «Праваабаронцы за свабодныя выбары» і юрысту, — 7 гадоў зьняволеньня;
Дзьмітрыю Салаўёву, якога судзяць завочна, — 8 гадоў зьняволеньня.
Іх прызналі вінаватымі ў «кантрабандзе грошай арганізаванай групай» у 2016–2021 гадах (ч. 4 арт. 228 КК) і «фінансаваньні пратэстаў» у 2020-м (ч. 2 арт. 342 Крымінальнага кодэксу).